به نام خدا
نظریات شولتز و الکساندر پیرامون حس مکان درباغ سازی
آرین شعاع حقیقی / کارشناسی معماری از دانشگاه چمران اهواز / کارشناس سازمان میراث فرهنگی
هرجزءمتناسب با موقعیتش درکل اندکی با دیگر اجزافرق دارد . جزییات شکل هربرگ راموقعیتش درشاخه مشخص می شود . مکان زنده را تنهامی توان با روندی به وجود آوردکه درآن هرجزء متناسب باموقعیتش در کل تنظیم باشدومکان جزیی از زمان است . پس هر تشخص فضایی باوجودمکانی متصل به زمان ایجادمی شود .
باغ تکه ای ازطبیعت است که تصویررایج جهان روزگار خودرابه نمایش می گذاردوچونان نظمی فرازمینی ، هستی جهان راپیش چشم مجسم می کند . آسمان نیزدراین سووآن سوی باغ ، باانعکاس در آب نماها ، ودرگستره ی گشوده ی فرازگاه آن خودراآشکارمی سازد .
واحدهای زیست محیطی را می بایدباتوجه به هستی ویژه شان میان زمین وآسمان درک کردوبازشناخت . منظورازاین نسبت زمینی – آسمانی ، شیوه ای است که یک اثرهنری یایک آفریده ی آدمی باگستره ، نماوصورت خوددرمکان (in loco ) قرارمی گیرد .
کیفیت بی نام ، مثل همه ی صورت های وحدت درعالم زنده ، لزوماًبه میزان سازگاری اجزادردرون کل بستگی دارد .
درسیستمی که به خصلت طبیعت نایل شده است ، اجزا بایددرمنتهادرجه ی ظرافت سازگاری پیداکرده باشند ، واین مستلزم آن است که روندسازگاری دائماًدرسیستم جاری وبرقرارباشد . مستلزم این است که هرجزءدرهرمرتبه ای ، هرقدرهم کوچک قدرت آن را داشته باشد که خودراباروندهای خود سازگار کند . چنین چیزی محقق نمی شود مگر آن که هرجزءخودمختارباشد . لازمه ی بنای طبیعی نیزهمین است .
در شهر نیز هر بنا یا باغ باید با روندی خودمختار تکوین پیدا کند، روندی که بگذارد آن بنا یا باغ خود را با ویژگی های منحصر به فرد خود وفق دهد .
بنابراین کل ازکنارهم نهادن اجزاحاصل می شود . ابتدا اجزابه وجودمی آیند و سپس شکل کل . امامحال است بتوان چیزی راکه دارای خصلت طبیعت است ازکنارهم نهادن چیزهای ازپیش شکل گرفته به وجودآورد .
اجزای واحدی ومقدم برکل بنابرتعریف یک جورندوامکان نداردهرجزء متناسب باموقعیتش درکل بی همتا باشد . مهم تراین که امکان نداردهیچ ترکیب متشکل ازاجزای واحدی الگوهایی داشته باشد که همزمان درفضایی زنده حضوریابند .
مکان زنده را تنها می توان با روندی به وجودآوردکه درآن هرجزء متناسب با موقعیتش درکل تنظیم شده باشد .
کتاب شناسی
1.شولتز ، کریستین نوربرگ، معماری:حضور،زبان ومکان ، ترجمه : سید احمدیان ، علیرضا ، معمارنشر،تهران،1381.
2. شولتز ، کریستین نوربرگ ، مفهوم سکونت به سوی معماری تمثیلی ، ترجمه : یاراحمدی ، محمود ، انتشارات آگاه،تهران،1381.
3.الکساندر ، کریستوفر ،معماری و رازجاودانگی راه بی زمان ساختن ، ترجمه : قیومی بیدهندی، مهرداد ،انتشارات دانشگاه شهیدبهشتی ،تهران،1381.
4.Grayson Trulove,James , 40 Landscapes,San Diego,California.
برای دریافت فایل PDF اینجا کلیک کنید.